Kennisbank · Nieuws en onderzoek
Monitor Zon-PV 2026 van het RVO: wat betekent het voor je thuisbatterij?
De cijfers uit de RVO-monitor van september 2026 naast onze eigen doorrekening van 288 huishoudens.
Met een thuisbatterij gebruik je ruim twee keer zoveel van je eigen zonnestroom. In onze doorrekening van 288 huishoudens is dat gemiddeld 59% in plaats van 26%, vrijwel gelijk aan de schatting van het RVO. Dat telt vanaf 2027: tien zonnepanelen besparen dan nog €240 per jaar in plaats van €720. Kies een batterij op wat hij na aftrek van de prijs oplevert. Een veel grotere batterij haalt maar een paar procentpunt meer zelfverbruik en kost per saldo duizenden euro's. Reken uit wat een batterij bij jouw verbruik oplevert
Wat de Monitor Zon-PV 2026 meet
De Monitor Zon-PV 2026 beschrijft de stand van zonne-energie in Nederland op 31 december 2025. Van alle huishoudens had 37% zonnepanelen, bij koopwoningen 51%. De groei is sterk afgenomen: in 2022 en 2023 kwamen er elk jaar zo'n 500.000 kleine installaties bij, in 2025 nog 150.000. Het RVO koppelt die daling aan het einde van de salderingsregeling op 1 januari 2027.
Het RVO en onze doorrekening liggen hooguit vier procentpunt uit elkaar
Het RVO baseert zich op schattingen van Milieu Centraal, CE Delft en TenneT. Wij rekenden dezelfde vragen uur voor uur door met de rekenkern achter onze rekentool. Het grootste verschil zit in het zelfverbruik zonder batterij: wij komen op 26%, het RVO op ongeveer 30%.
| Wat | RVO | Onze doorrekening |
|---|---|---|
| Zelfverbruik zonder batterij | ongeveer 30% | 26% |
| Zelfverbruik met batterij | ruim 60% | 59% |
| Uren met een negatieve stroomprijs in 2025 | 581 | 584 |
| Verschil tussen duurste en goedkoopste uur per dag, 2025 | 13 cent per kWh | 12,3 cent per kWh |
Tien zonnepanelen besparen vanaf 2027 nog €240 per jaar
Met cijfers van Milieu Centraal rekent het RVO voor dat een gemiddeld huishouden met tien zonnepanelen in 2026 €720 bespaart op de energierekening. Vanaf 2027 is dat €240. Na het stoppen van salderen krijg je voor teruggeleverde stroom tot 2030 minimaal de helft van het kale leveringstarief, en leveranciers mogen daarnaast terugleverkosten blijven rekenen. Volgens het RVO daalt de opbrengst van teruglevering daardoor sterk, of wordt die nul. De besparing komt dan vooral uit stroom die je zelf gebruikt.
Onze rekentool gaat uit van datzelfde wettelijke minimum: €0,06 per teruggeleverde kWh, de helft van een kaal leveringstarief van €0,12. Wat het stoppen van salderen per kWh betekent, staat in salderen stopt in 2027. Een installatie van tien panelen kostte in 2025 volgens het RVO gemiddeld €0,87 per wattpiek, drie cent minder dan een jaar eerder.
Met een batterij gaat het zelfverbruik gemiddeld van 26% naar 59%
Het RVO schat dat huishoudens met zonnepanelen nu ongeveer 30% van hun opwek zelf gebruiken. Door wasmachine en vaatwasser overdag te laten draaien kom je op ongeveer 35%, met overdag laden van een elektrische auto op zo'n 50% en met een thuisbatterij op ruim 60%. Dat laatste cijfer komt uit proefopstellingen van CE Delft voor Vereniging Eigen Huis.
Wij rekenden hetzelfde na voor de 288 huishoudens met zonnepanelen uit ons onderzoek naar vier kenmerken die de terugverdientijd bepalen. Zonder batterij gebruiken ze gemiddeld 26% van hun opwek zelf. Met de batterij die na vijftien jaar het meeste oplevert, is dat gemiddeld 59%. Dat ligt dicht bij de cijfers van het RVO. Achter dat gemiddelde zit een grote spreiding, van 21% tot 95%.
zonder batterijmet de best renderende batterij
Gemiddelde per jaarverbruik over 72 doorgerekende situaties elk. Bron: eigen doorrekening, 27 september 2026.
Alle cijfers per verbruik en aantal panelen
| Huishouden | Zonder batterij, gemiddeld | Met batterij, gemiddeld | Situaties met 60% of meer |
|---|---|---|---|
| Alle 288 huishoudens | 26% | 59% | 140 van de 288 |
| Verbruik 2.500 kWh | 14% | 39% | 8 van de 72 |
| Verbruik 4.000 kWh | 22% | 54% | 25 van de 72 |
| Verbruik 6.000 kWh | 29% | 67% | 43 van de 72 |
| Verbruik 9.000 kWh | 38% | 77% | 64 van de 72 |
| 8 zonnepanelen | 35% | 75% | 78 van de 96 |
| 14 zonnepanelen | 24% | 59% | 46 van de 96 |
| 22 zonnepanelen | 18% | 44% | 16 van de 96 |
Wie veel verbruikt en weinig panelen heeft, haalt de 60% makkelijk. Bij een klein verbruik en een groot dak blijft een groot deel van de zonnestroom over, ook met een batterij: een batterij kan 's avonds niet meer afgeven dan je dan verbruikt. Hoe je zonder batterij al hoger uitkomt, staat in zelfconsumptie verhogen.
Het hoogste zelfverbruik kost gemiddeld €9.066
Zelfverbruik is een handig getal om te vergelijken, en het wordt vaak gebruikt om een grote batterij te verkopen. We keken daarom ook welk model in elk van de 288 huishoudens het hoogste zelfverbruik haalt. Dat model komt gemiddeld op 64%, vijf procentpunt hoger dan de best renderende batterij. Het is gemiddeld 43 kWh groot en staat na vijftien jaar gemiddeld €5.669 in de min. De best renderende batterij is gemiddeld 9,1 kWh en houdt €3.397 over. Die laatste vijf procentpunt zelfverbruik kosten dus gemiddeld €9.066.
| Best renderend | Hoogste zelfverbruik | |
|---|---|---|
| Capaciteit | 9,1 kWh | 43 kWh |
| Zelfverbruik | 59% | 64% |
| Netto na 15 jaar | +€3.397 | −€5.669 |
Kijk bij een offerte daarom naar wat de batterij na aftrek van de aanschafprijs oplevert. Hoe je de maat bepaalt die bij jouw verbruik past, staat in hoeveel kWh thuisbatterij je nodig hebt, en waar extra capaciteit ophoudt te lonen in het kantelpunt van zelfconsumptie.
In 2025 was de stroomprijs 581 uur negatief
Op zonnige middagen wordt er in Nederland steeds vaker meer stroom opgewekt dan er wordt gebruikt. Op de stroombeurs zakt de prijs dan onder nul. Het gemiddelde verschil tussen het goedkoopste en het duurste uur van een dag kwam in 2025 uit op €130 per megawattuur, 13 cent per kWh.
Bron: Monitor Zon-PV 2026 (RVO), op basis van prijzen van ENTSO-E.
Uren en prijsverschil per jaar in een tabel
| Jaar | Uren met een negatieve prijs | Gemiddeld verschil tussen duurste en goedkoopste uur per dag |
|---|---|---|
| 2021 | 70 | €83 per MWh |
| 2022 | 83 | €205 per MWh |
| 2023 | 316 | €108 per MWh |
| 2024 | 458 | €113 per MWh |
| 2025 | 581 | €130 per MWh |
Onze rekentool rekent met de echte uurprijzen van 2025 van de Nederlandse stroombeurs. Daarin zitten 584 uren met een negatieve prijs en een gemiddeld dagelijks prijsverschil van 12,3 cent per kWh, vrijwel gelijk aan de cijfers van het RVO. Bij een dynamisch contract betaal je die uurprijzen zelf. In onze doorrekening bespaart de best renderende batterij in het eerste jaar gemiddeld €470 bij een dynamisch contract en €264 bij een vast contract.
Tot 2030 komt er acht keer zoveel opslag bij, en dat dempt de prijspieken
Eind 2025 stond er in Nederland naar schatting 2,9 gigawattuur aan batterijen. Volgens ramingen van TenneT wordt dat 23,1 gigawattuur in 2030. Het RVO verwacht dat die groei de negatieve prijzen dempt. Wat dat voor een thuisbatterij betekent:
- Het verschil tussen goedkope en dure uren wordt op termijn kleiner. In het scenario Meest waarschijnlijk van onze rekentool blijft het tot en met 2030 gelijk en krimpt het daarna 2,5% per jaar.
- Dat raakt alleen het deel van de besparing dat uit handel komt: bij een dynamisch contract gemiddeld €57 van de ongeveer €470 in het eerste jaar.
- De rest komt uit zonnestroom die je zelf gebruikt. Alle aannames staan op hoe wij rekenen.
Wat het RVO verder noemt over het net en slimme batterijen
- In de regio Utrecht kunnen kleinverbruikers sinds 1 juli 2026 hun aansluiting niet meer laten verzwaren. Wat een batterij dan doet, staat in thuisbatterij en netcongestie.
- Netbeheerders werken uit hoe ze zonnepanelen bij huishoudens op de zonnigste momenten kunnen dimmen.
- NEN werkt aan eisen voor slimme thuisbatterijen, en de Europese Cyber Resilience Act verplicht fabrikanten vanaf 2026 en 2027 om beveiliging standaard in te bouwen.
Hoe we dit hebben gerekend
De RVO-cijfers komen uit de Monitor Zon-PV 2026, met peildatum 31 december 2025. De besparing van tien zonnepanelen is daarin berekend door Milieu Centraal, de batterijramingen komen van TenneT en de prijzen op de stroombeurs van ENTSO-E.
Onze eigen cijfers komen uit een doorrekening op 27 september 2026 van de 288 huishoudens met zonnepanelen uit ons onderzoek Vier kenmerken bepalen of een thuisbatterij zich terugverdient, met dezelfde rekenkern als de rekentool op deze site en de 115 modellen uit onze database. Die 288 zijn alle combinaties van jaarverbruik, aantal panelen, contractvorm, grootste verbruiker, dakligging en terugleververgoeding, uur voor uur doorgerekend vanaf 1 januari 2027. Zelfverbruik is het deel van je eigen opwek dat je in huis gebruikt, direct of via de batterij; het RVO gebruikt dezelfde definitie. De best renderende batterij is per huishouden het model met het hoogste netto resultaat na vijftien jaar.
Elke combinatie telt één keer mee, ook de zeldzame, dus onze gemiddelden beschrijven deze doorrekening en zijn geen doorsnede van Nederlandse huishoudens. Het RVO noemt de 30% zelfverbruik zelf een grove schatting.
Wat je nu met deze cijfers doet
- Zoek je eigen jaarcijfers op. Je jaarverbruik staat op je jaarafrekening, je teruglevering in de app van je leverancier of je slimme meter. Bij een klein verbruik en een groot dak blijft ook met een batterij veel zonnestroom over.
- Reken je situatie door. De rekentool rekent met het einde van salderen en met de uurprijzen van 2025. Heb je een P1-meter, dan kun je ook rekenen met je eigen meterdata.
- Vergelijk een offerte op netto resultaat. Een hoger zelfverbruik klinkt goed, maar de laatste procentpunten kosten in onze doorrekening duizenden euro's extra. Kijk wat er na aftrek van de aanschafprijs overblijft.
Gerelateerde artikelen
Salderingsregeling stopt in 2027: wat verandert er?
Wat er op 1 januari 2027 verandert, wat het kost en wat een thuisbatterij dan oplevert.
Hoe verhoog je je zelfconsumptie?
Praktische manieren om meer van je zonnestroom zelf te gebruiken, en het effect op de winst van een batterij.
Thuisbatterij met dynamisch energiecontract: wat levert het realistisch op?
Wat slim laden bij lage prijzen realistisch oplevert, en wat het risico is.
Meer over nieuws en onderzoekAlle artikelen in de kennisbank
Staat je vraag er niet bij?
Stel hem hier. Jos leest elke vraag. Vaak gestelde vragen werken we uit in een nieuw artikel.
